Overclock Nedir? Nasıl Yapılır? Zararlı mı?

Birçok kişinin hız aşırtma olarak bildiği overclock nedir? Bilgisayara zarar verir mi? Sorularının yanıtlarını detaylı bir şekilde sizlerle paylaşacağız. Aynı zamanda bilgisayarın performansını artırmak için hız aşırtma yaparken dikkat edilmesi gerekenler hakkında önemli bilgilere bu rehber içeriğimizden öğrenebilirsiniz. Lafı fazla uzatmadan içeriğimize geçelim!

Overclock Nedir?

Türkçe karşılığı hız aşırtma olan overclock, bilgisayardaki bazı donanımların standart çalışma hızlarını artırmaktır. Donanımların çalışma hızlarının üzerine çıkmak ilk başlarda oldukça faydalı ve etkili olsa da uzun süre boyunca bu şekilde kullanılan donanımlar çok daha hızlı yıpranmaktadır.

Hız Aşırtma Yapmadan Önce Dikkat Edilmesi Gerekenler

Donanımların Overclock Destekleyip Desteklemediği
Soğutma Sisteminin Yeterli Olup Olmadığı
Güç Kaynağının (PSU) Yeterli Güce Sahip Olup Olmadığı
Hız Aşırtma İşleminin Geri Alınıp Alınamayacağı

Hız aşırtma yapmadan önce internet üzerinde farklı kaynakları inceleyerek konu hakkında bilgi edinmelisiniz. Bu işlemi sağlıklı bir şekilde yapıp en iyi verimi almak için bilgisayarınızdaki donanımların overclock ile uyumlu olup olmadığına dikkat etmelisiniz. Çünkü her donanım hız aşırtma işlemi için uygun olmayabiliyor.

Donanımların Overclock Destekleyip Desteklemediği

Hız aşırtma işlemi bilgsayardaki birçok donanımda yapılabiliyor. Ancak donanımların bu işlem için uygun olup olmadığının araştırılması gerekiyor. En basit örneği ile kullandığınız belleklerin çalışma hızını yükseltmek için anakartın desteklediği maksimum bellek frekansını bilinmelidir. Aksi takdir de belleklere hız aşırtma yapılsa bile anakartın izin verdiği değerlerin üzerine çıkamayacaktır.

Soğutma Sisteminin Yeterli Olup Olmadığı

Overclock işlemine başlamadan önce kontrol edilmesi gereken en önemli parça soğutma sistemidir. Donanımların standart çalışma hızlarında yapacağınız artışlar doğal olarak o parçaların çok daha fazla ısınmasına neden olacaktır.

Bilgisayardaki soğutma sistemi yüksek sıcaklığı düşürebilecek düzeyde değilse hız aşırtma sonrasında parçalar normalden daha fazla ısınarak donanımlara ciddi zararlar verebilir. Bu nedenle işleme başlamadan önce bilgisayarınızı yüksek yük altında test edip sıcaklık değerlerini gözlemleyin.

Güç Kaynağının (PSU) Yeterli Güce Sahip Olup Olmadığı

Overclock yapmadan önce dikkat edilmesi gerekenlerden biri de güç kaynağının bu işlem için yeterli gücü sağlayıp sağlayamayacağıdır. Donanımların çalışma hızları arttıkça ihtiyaç duydukları voltaj değeri de yükselmektedir.

Örneğin: Ekran kartına hız aşırtma işlemi yapmak istediğinizi ve 500W güç kaynağı kullandığınızı varsayalım. Hız aşırtma öncesinde bilgisayarda takılı olan işlemcinin 95W, ekran kartının 150W, belleklerin 25W ve diğer bileşenlerin de 30W güç tükettiğini düşünelim. Normal şartlar altında bilgisayar 300W güç tüketimiyle çalışıyor. (Değerler, durumun daha iyi anlaşılması için abartılarak verilmiştir!)

Normal çalışma koşullarında 150W güç tüketiminde çalışan ekran kartı, hız aşırtma işleminden sonra 220W güç tüketmeye başlayacak ve genel güç tüketimi 370W olacaktır. Bu durumda ihtiyaç duyulan güç rahatlıkla karşılanacaktır. Eğer overclock sonrasında ortaya çıkan güç tüketimi karşılanamıyorsa, donanımlar yeterince voltaj alamayacağı için performans kayıpları ortaya çıkacaktır.

Hız Aşırtma İşleminin Geri Alınıp Alınamayacağı

Overclock nedir sorusunun cevabını ve bu işlemle ilgili yeterince araştırma yapmadan, donanımların çalışma hızlarını yükseltmek genellikle büyük bir hüsranla sonuçlanır. Bilinçsiz bir şekilde yapılan hız aşırtma işlemi sonucunda bilgisayardaki diğer donanımlar da zarar görebileceği için bu işlemi geri alabilecek bilgiye sahip olmak gerekir.

Overclock Nasıl Yapılır?

Üreticiler hız aşırtma işlemlerinin daha rahat ve güvenli bir şekilde yapılması için çeşitli yazılımlar geliştirmeye başladı. Önceleri doğrudan BIOS üzerinden yapılabilen bu işlem artık donanım üreticilerinin yayınladığı yazılımlar üzerinden saniyeler içinde gerçekleştirilebiliyor. Tabii ki halen daha BIOS içerisinden overclock yapmak mümkündür.

İşlemciye Overclock Nasıl Yapılır?

Birçok bilgisayar kullanıcısı ilk olarak işlemciye overclock yapmak istiyor. İşlemcinin hızını aşırtmak diğer donanımlara göre çok daha riskli olmasına rağmen doğru şekilde yapıldığında önemli ölçüde performans elde edilebiliyor.

İşlemcide hız aşırtma yapmadan önce internet üzerindeki diğer kullanıcıların deneyimlerinden faydalanılabilir. Böylece işlemci hız aşırtma işlemi çok daha sağlıklı bir şekilde yerine getirilebilir. Yeni nesil AMD ve Intel işlemcilere sahip olanlar doğrudan üreticilerin sunduğu yazılımları kullanılarak hız aşırtma yapabiliyor.

AMD Ryzen serisi işlemciye sahip olan kullanıcılar “Ryzen Master” yazılımını yükleyerek, işlemcinin CPU frekansında oynamalar yapabilir. Ancak FX veya Athlon serisi işlemci kullananlar, hız aşırtma işlemini BIOS ayarlarından yapabilir.

Intel, hız aşırtma konusunda biraz daha verimli olmak adına işlemcilerinin overclock işlemlerini “Intel Extreme Tuning Utility” isimli yazılımdan gerçekleştirmeye imkân tanıyor. Ancak işlemci frekansını yükseltmeden önce doğru voltaj değerlerini öğrenmek için detaylı bir araştırma yapmak gerektiği hatırlatmak isteriz.

Ekran Kartına Overclock Nasıl Yapılır?

Ekran kartlarının hem bellek saatinde hem de çekirdeğinde hız aşırtma yapılabiliyor. NVIDIA ve AMD tarafından sunulan yazılımlar kullanılarak ekran kartlarının çalışma hızları yükseltilebiliyor.

Ekran kartında hız aşırtma yaparken her şeyi bir anda yükseltmek yerine kademeli olarak ilerleyip sıcaklık değerlerini kontrol altında tutmak oldukça önemlidir. Eğer sıcaklık değeri çok fazla yükselirse geri dönüşü olmayan zararlar meydana gelebilir.

Belleklere Overclock Nasıl Yapılır?

Son dönemlerde belleklerin hızlarını aşırmak oldukça basitleşti. Çoğu BIOS içinde bulunan A-XMP veya XMP ayarı üzerinden belleklerin varsayılan çalışma hızları arttırılabiliyor.

Hemen hemen bütün bilgisayar sistemlerinde bellek frekansları iki katına kadar çıkarılabiliyor. Bu ayarlar ana kartı üreticileri tarafından kapalı olarak işaretleniyor. Ancak istenildiği zaman BIOS üzerinden açılabiliyor.

Overclock Yapmak Bilgisayara Zarar Verir mi?

Evet, hız aşırtma işlemi hatalı yapıldığı zaman bilgisayar donanıma büyük ölçüde zarar verir. Doğru koşullarda yapılan overclock işlemi, bilgisayar donanımlarına çok fazla zarar vermez. Ancak donanımlar olması gerektiğinden daha yüksek değerlerde çalıştığı ve çok fazla güç tükettiği için ömürleri de oldukça hızlı tükenecektir.

Sonuç

Bu yazımızda “overclock nedir?” sorusunun cevabını detaylı bir şekilde sizlerle paylaştık. Aklınıza takılan bir konu olursa yorumlar kısmından bizlerle iletişime geçebilirsiniz. Hız aşırtma yaptıktan sonra Red Dead Redemption 2 gibi yüksek grafiklere sahip oyunları akıcı şekilde oynayabilirsiniz. Ayrıca, RDR 2 kaç saat sürer sorusunun cevabına oyuncukonseyi.com/red-dead-redemption-2-kac-saat/ bağlantısına tıklayarak ulaşabilirsiniz.